به گزارش خبرنگار مهر، داود بهبودی عصر چهارشنبه در نشست تخصصی با موضوع «دانشگاه پساجنگ» به میزبانی دانشگاه تبریز برگزار شد، در سخنانی با طرح این پرسش که «آیا پساجنگ صرفاً پایان درگیری نظامی است؟» اظهار کرد: جنگها در دوران معاصر دورههای کوتاهتری دارند و مفهوم «پساجنگ» بیش از آنکه به پایان جنگ اشاره داشته باشد، فرصتی برای مکث، تأمل و بازتعریف مسیر توسعه است.
وی با بیان اینکه جنگها در طول تاریخ تنها مرزها را تغییر ندادهاند، افزود: تحولات جنگی نقشه اقتصاد، شبکههای قدرت، وزن کشورها و ساختارهای حکمرانی را بازطراحی میکند و از این منظر، دوره پساجنگ میتواند نقطه تغییر در شیوه نگاه و اندیشه باشد.
رئیس دانشکده اقتصاد و مدیریت دانشگاه تبریز با اشاره به اینکه جامعه در شرایط پساجنگ از یک گذار نهادی و فضایی عبور میکند، گفت: این دوره همان «بزنگاه تاریخی» است که در ادبیات نهادگرایی بهعنوان نقطه عطفی برای شکلگیری تغییرات اساسی شناخته میشود.
به گفته وی، در چنین برههای امکان شکستن وابستگی به مسیر گذشته و آغاز مسیری جدید فراهم میشود.
بهبودی با تأکید بر نقش نخبگان در فهم و تبیین این تحولات خاطرنشان کرد: کیفیت نگاه نخبگان و پیامهایی که به جامعه منتقل میکنند، تعیینکننده جهتگیری آینده است.
وی همچنین با اشاره به جایگاه دانشگاه در این روند گفت: دانشگاه نباید به نهادی صرفاً بوروکراتیک تقلیل یابد؛ بلکه باید تحلیلگر مسائل واقعی، تولیدکننده دانش معتبر و موتور بازاندیشی باشد تا بتواند محور تحول در دوره پساجنگ قرار گیرد.
وی با طرح این پرسش که «آیا بازسازی تنها ترمیم زیرساختهاست؟» تصریح کرد: بازسازی باید به معنای بازتعریف قواعد بازی باشد، زیرا همه صنایع و کارخانههای تعطیلشده لزوماً موضوعیت احیا ندارند. وی بر ضرورت تعیین اولویتهای بازسازی بر اساس فناوری، بازار و کارکردهای واقعی تأکید کرد.
رئیس دانشکده اقتصاد و مدیریت دانشگاه تبریز با مرور تغییر مسیرهای تجاری ایران طی دهههای گذشته اظهار کرد: در حالیکه پیش از انقلاب و تا پایان جنگ تحمیلی شرکای اصلی تجاری ایران اروپایی بودند، در دهههای بعد تجارت ایران به سمت شرق و مسیرهای دریایی تغییر یافت. اکنون نیز با محدودیتهای مسیرهای جنوبی، به گفته وی، باید مسیرهای جایگزین و تنظیمگری جدید تجارت مورد توجه قرار گیرد.
این استاد اقتصاد با اشاره به ضرورت تعادل میان سیاست، اقتصاد و ایدئولوژی گفت: بازسازی تنها یک پروژه مهندسی نیست و اصلاحات نهادی، سیاسی و حکمرانی را نیز شامل میشود.
به گفته وی، یکی از لایههای مهم این بازسازی، تعیین نقش دولت در اقتصاد و حرکت به سمت تنظیمگری بهجای مداخلهگری مستقیم است، چرا که ثبات و کاهش نااطمینانی شرط فعالشدن بخش خصوصی است.
وی با اشاره به مفهوم «تابآوری شبکهای» توضیح داد: اقتصاد امروز اقتصاد شبکههاست؛ شبکههای تأمین، انرژی، مالی و دیجیتال که قدرت کشورها را تعریف میکنند. او تأکید کرد که تابآوری واقعی در توجه به شبکهها و پیوندها شکل میگیرد، نه صرفاً در داراییهای فیزیکی.
بهبودی سپس با اشاره به تجربه کشورهایی مانند اوکراین، روسیه و ویتنام در دوران جنگ و پساجنگ، بر اهمیت تنوعبخشی به مسیرهای تجاری، بازسازی شبکههای مالی و انجام اصلاحات ساختاری تأکید کرد.
وی در ادامه با اشاره به جایگاه تاریخی تبریز در شبکههای اوراسیایی، اظهار کرد: تبریز به دلیل موقعیت ویژه خود همواره یکی از مراکز مهم کریدورهای منطقهای بوده است و امروز نیز میتواند نقشآفرینی دوبارهای در شبکههای تجارت و اتصال منطقهای داشته باشد؛ مشروط به آنکه زیرساختها و حکمرانی هماهنگ در سطوح مختلف شکل گیرد.
این استاد اقتصاد در پایان گفت: پساجنگ آغاز بازمهندسی اقتصاد، فضا و حکمرانی است و دانشگاه تبریز میتواند به کانون تحلیل ژئواکونومیک منطقه و پیونددهنده دانش و سیاست تبدیل شود.
جدیدترین اخبار پربحث