نصف شدن خطر آلزایمر با رژیم غذایی کم‌قند

مجموعه: اخبار پزشکی

تاریخ انتشار : چهارشنبه, ۰۷ مرداد ۱۴۰۵ ۱۹:۵۱

به گزارش ایسنا، غذاهای شیرین را می‌توان از همان مراحل اولیه زندگی به عنوان پاداش ارائه داد. با این حال، قندی که ما قبل از اینکه حتی بتوانیم صحبت کنیم، مصرف می‌کنیم، ممکن است اثراتی در مغز ما برجا بگذارد که برای دهه‌ها ادامه داشته باشد. این اثرات حتی ممکن است از زمانی که در رحم مادر هستیم، یعنی قبل از شکل‌گیری اولین خاطرات ما شروع شوند.

طبق یک مطالعه جدید منتشر شده در مجله npj Aging، نوزادانی که قبل و بعد از تولد در معرض قند کمتری قرار می‌گیرند، خطر ابتلا به زوال عقل، بیماری آلزایمر، افسردگی و اضطراب را در مراحل بعدی زندگی، کمتر دارند.

این یافته‌ها ثابت نمی‌کند که مصرف قند کمتر به طور مستقیم از این بیماری‌ها جلوگیری می‌کند. با این حال نشان می‌دهد که تغذیه در طول ۱۰۰۰ روز اول (از بارداری تا حدود دومین سالگرد تولد کودک) می‌تواند اثرات ماندگاری بر مغز بگذارد.

در طول و پس از جنگ جهانی دوم، قند در بریتانیا به شدت جیره‌بندی شد. میزان مجاز مصرف بزرگسالان نزدیک به توصیه‌های غذایی فعلی بود، در حالی که کودکان زیر دو سال هیچ میزان مجازی قند جداگانه دریافت نمی‌کردند.

وقتی جیره‌بندی در سپتامبر ۱۹۵۳ پایان یافت، میانگین مصرف قند بزرگسالان تقریباً دو برابر شد و از حدود ۴۱ گرم در روز به ۸۰ گرم رسید. مصرف شیرینی کودکان نیز بیش از دو برابر شد.

این تغییر ناگهانی، یک آزمایش طبیعی نادر ایجاد کرد و به محققان اجازه داد افرادی را که سال‌های اولیه زندگی خود را تحت جیره‌بندی گذرانده‌اند، با افرادی که اندکی پس از پایان آن متولد شده‌اند، مقایسه کنند.

محققان در چین داده‌های سلامت ۶۰ هزار و ۳۹۴ شرکت‌کننده در بانک زیستی بریتانیا را که بین سال‌های ۱۹۵۱ تا ۱۹۵۶ متولد شده بودند، تجزیه و تحلیل کردند.

در مقایسه با افرادی که در دوران اولیه رشد در معرض جیره‌بندی قرار نگرفته بودند، افرادی که ۱۰۰۰ روز اول زندگی‌شان با محدودیت‌های قند همزمان بود، ۲۷ درصد خطر ابتلا به زوال عقل به هر علتی و ۴۶ درصد خطر ابتلا به بیماری آلزایمر کمتری داشتند.

همچنین آنها ۱۱ درصد خطر ابتلا به افسردگی و ۲۰ درصد خطر ابتلا به اضطراب کمتری داشتند. هیچ ارتباط مشابهی برای بیماری پارکینسون یافت نشد.

این ارتباط‌ها زمانی که جیره‌بندی پس از تولد ادامه یافت، قوی‌تر بودند. قرار گرفتن در معرض قند فقط در رحم، به جز خطر کمتر اضطراب، تفاوت‌های واضح کمی ایجاد کرد.

محققان همچنین اسکن‌های MRI را از زیرمجموعه‌ای از شرکت‌کنندگان بررسی کردند تا ببینند آیا قرار گرفتن در معرض قند در اوایل زندگی با تفاوت‌های قابل تشخیص در مغز مرتبط است یا خیر.

کسانی که پس از تولد در معرض جیره‌بندی قرار گرفتند، مغزهایی داشتند که به طور متوسط ​​۰.۳۹ سال جوان‌تر از سن تقویمی‌شان به نظر می‌رسیدند. آنها همچنین حجم بیشتری در چندین ناحیه زیرقشری، از جمله هیپوکامپ و تالاموس که در حافظه و سایر عملکردهای شناختی نقش دارند، داشتند.

بینگ ژانگ(Bing Zhang)، محقق پزشکی سالمندان در دانشگاه پزشکی گوانگژو و نویسنده ارشد این مطالعه گفت: ما معتقدیم که اثر محافظتی پایدار، ریشه در برنامه‌ریزی متابولیک در طول ۱۰۰۰ روز اول زندگی دارد که یک دوره بحرانی است که مغز به سرعت رشد می‌کند و به نشانه‌های تغذیه‌ای بسیار حساس است.

اسکن‌های مغز می‌توانند سرنخ دیگری ارائه دهند. ژانگ می‌گوید حجم‌های بزرگتر هیپوکامپ و تالاموس مرتبط با محدودیت اولیه قند می‌تواند به مغز ظرفیت بیشتری برای مقاومت در برابر تغییرات مرتبط با سن بدهد.

یک مطالعه در سال ۲۰۱۷ که در مجله آلزایمر و زوال عقل منتشر شد، به طور مشابه مصرف بیشتر نوشیدنی‌های شیرین را با حجم کل مغز کمتر و حافظه اپیزودیک ضعیف‌تر مرتبط دانست.

محققان داده‌های شناختی ۴۲۷۶ نفر و اسکن‌های MRI از ۳۸۴۶ شرکت‌کننده را تجزیه و تحلیل کردند، اگرچه یافته‌های مشاهده‌ای نتوانستند علت و معلول را مشخص کنند.

سلامت متابولیک و التهاب نیز ممکن است در این امر دخیل باشند.

ژانگ توضیح می‌دهد: مصرف زیاد قند در اوایل زندگی، زمینه‌ساز مقاومت به انسولین و التهاب مزمن با درجه پایین است که هر دو از عوامل خطر شناخته شده زوال عقل هستند.

با این حال، این مکانیسم‌ها به طور مستقیم در این مطالعه آزمایش نشدند. تصاویر مغز نیز فقط در یک نقطه زمانی گرفته شدند، بنابراین نمی‌توانند ثابت کنند که محدودیت قند باعث تفاوت‌های ساختاری شده است.

اگرچه این یک کارآزمایی بالینی تصادفی نبود، محققان استدلال می‌کنند که پایان ناگهانی سهمیه‌بندی، شواهد قوی‌تری نسبت به یک مطالعه تغذیه‌ای مشاهده‌ای مرسوم ارائه می‌دهد.

ژانگ می‌گوید: ما کاملاً مطمئن هستیم که محدودیت قند خود یک عامل اصلی است.

محققان همچنین عواملی از جمله محل تولد، وضعیت اقتصادی-اجتماعی و پیشینه ژنتیکی را در نظر گرفتند. با این حال، پایان جیره‌بندی با تغییرات گسترده‌تر در بریتانیای پس از جنگ همزمان شد.

همچنین محققان نتوانستند میزان مصرف واقعی قند توسط مادران و کودکان را تعیین کنند.

زیست‌بانک بریتانیا همچنین از یک جمعیت داوطلب عمدتاً سفیدپوست و عموماً سالم‌تر تشکیل شده است که می‌تواند دامنه کاربرد یافته‌ها را محدود کند.

تنها ۳۰۷ شرکت‌کننده در طول دوره پیگیری به زوال عقل مبتلا شدند، از جمله ۱۲۳ نفر که به بیماری آلزایمر مبتلا شدند، به این معنی که تخمین‌های خطر بر اساس تعداد نسبتاً کمی از موارد بوده است.

بنابراین، این مطالعه ثابت نمی‌کند که کاهش قند در دوران بارداری یا نوزادی از زوال عقل در دهه‌های بعد جلوگیری می‌کند.

ژانگ اذعان می‌کند که هیچ مطالعه‌ی واحدی نمی‌تواند دستورالعمل‌های رسمی را یک شبه تغییر دهد، اما می‌گوید نتایج از محدود کردن مصرف قند افزوده در دوران بارداری و اوایل کودکی حمایت می‌کند.

وی افزود: این فقط مربوط به سلامت فوری نیست. این یک سرمایه‌گذاری بلندمدت در سلامت مغز در دهه‌های بعد است.

این مطالعه در مجله npj Aging منتشر شده است.