خبرگزاری مهر، گروه استانها– سکینه اسمی: سال آبی امسال بعد از ۴ سال خشکسالی در دومین استان پرآب کشور نوید بخش بهبود منابع آبی را در پی دارد.
پرشدگی ۷۸ درصدی سدها، بهبود و آغاز احیای دریاچه ارومیه، آبگیری تالاب های آذربایجان غربی و تالاب های اقماری دریاچه ارومیه در ماه های اخیر در پی افزایش ۵۷ درصدی بارش ها تاکنون در استان نشان از سال آبی خوب است.
این بارشها که در هفتههای اخیر بخشهایی از استان را تحت تاثیر قرار داده، علاوه بر افزایش روانآبهای سطحی، تقویت نسبی جریان رودخانهها و بهبود ورودی برخی سدها، میتواند در کوتاهمدت به کاهش فشار وارد بر منابع آبی و جبران بخشی از کمبودهای ناشی از خشکسالیهای پیاپی کمک کند.
اهمیت این تحول زمانی دوچندان میشود که آذربایجان غربی، بهویژه در ارتباط با حوضه آبریز دریاچه ارومیه، از جمله مناطق حساس و راهبردی کشور در حوزه مدیریت آب به شمار میرود و هرگونه تغییر در الگوی بارش و ذخایر آبی آن، پیامدهایی فراتر از مرزهای استانی به همراه دارد.
با این حال، کارشناسان و مسئولان حوزه آب همواره تاکید دارند که تأثیر مثبت بارشها، هرچند قابل توجه و امیدوارکننده، لزوما به معنای خروج کامل از شرایط بحرانی نیست. واقعیت آن است که احیای پایدار منابع آبی، بهویژه در استانی که بخش مهمی از اقتصاد آن بر کشاورزی استوار است، نیازمند مجموعهای از اقدامات تکمیلی از جمله مدیریت بهینه مصرف، اصلاح الگوی کشت، جلوگیری از برداشت بیرویه از سفرههای زیرزمینی، ارتقای بهرهوری در بخش کشاورزی و تداوم برنامههای حفاظتی در حوضههای آبریز است.
از این منظر، بارشهای اخیر را باید فرصتی ارزشمند برای ترمیم بخشی از ظرفیتهای آبی استان دانست؛ فرصتی که در صورت همراهی با تدبیر، برنامهریزی و مدیریت علمی، میتواند به تثبیت شرایط و کاهش آسیبپذیری آذربایجان غربی در برابر بحرانهای آبی آینده منجر شود.
برای اطلاع از آخرین وضعیت منابع آبی استان گفتگویی با مجید رستگاری مدیرعامل شرکت آب منطقه ای انجام داده ایم که در ذیل می خوانید؛
مجموع تولید آب در آذربایجان غربی به ۸.۳ میلیارد مترمعکب می رسد
مدیرعامل شرکت آب منطقه ای آذربایجان غربی گفت: آذربایجان غربی دارای سه حوضه آبریز زاب، ارس ودریاچه ارومیه است که میزان تولید آب در مجموع میزان تولیدات آب در این منطقه ۸.۳ میلیارد مترمکعب است.
مجید رستگاری در گفتگو با خبرنگار مهر ، آب های سطحی، بارش ها، ورودی آب از سرشاخه ها را منبع تامین این آب در استان ذکر کرد و افزود: از این میزان ۱۰ درصد آب در بخش شرب، ۱.۷ درصد در بخش صنعت و ۸۸ تا ۹۰ درصد در بخش کشاورزی مصرف می شود.
وی با اشاره به جمعیت ۳.۲ میلیون نفری استان گفت: به دلیل انتقال آب شرب از حوزه میاندوآب به استان آذربایجان شرقی استان همچنین آب شرب بخشی از اهالی اینمنطقه را تامین می کند که با احتساب آنها آب شرب ۷ میلیون نفر از جمعیت دواستان توسط آذربایجان غربی تامین می شود که معادل ۵۵۰ میلیون مترمکعب است.
افزایش ۵۷ درصدی بارش ها در آذربایجان غربی
مدیرعامل شرکت آب منطقه ای آذربایجان غربی با اشاره به افزایش ۵۷ درصدی بارش ها در استان نسبت به سال آبی گذشته گفت: تاکنون ۴۰۰ میلیمتر بارش در استان ثبت شده است که در مقایسه با مدت زمان مشابه پارسال ۵۷ درصد و در مقایسه با بلند مدت ۳۲ درصد افزایش نشان می دهد.
رستگاری با بیان اینکه افزایش بارش ها منابع آبی به خصوص دریاچه ارومیه را تاحدودی بهبود بخشیده است، عنوان کرد: بعد از بارش های نسبتا خوب در سال های ۹۷ و ۹۸ تا سال آبی گذشته ۴ سال خسکسالی را شاهد بودیم که بحرانی ترین آن سال گذشته بود.
وی اضافه کرد: از بهمن و اسفندماه سال گذشته تاکنون شاهد بارش های خوبی در استان هستیم که امیدواریم این شرایط تداوم داشته باشد.
رستگاری متوسط بارش ها در استان را بین ۲۶۵ تا ۳۵۰ میلیمتر عنوان کرد و گفت: هر چند بارش های خوبی در استان تاکنون شاهد بودیم اما نمی توان گفت وارد ترسالی شده ایم باید منابع آب موجود در استان بدرستی مدیریت شود.
۷۸ درصد ظرفیت سدهای آذربایجان غربی پر شده اند
مدیرعامل آب منطقه ای آذربایجان غربی در خصوص وضعیت سدهای استان نیز گفت: در استان ۱۷ سد داریم که از این تعداد ۸ سد در حوزه آبریز دریاچه ارومیه، ۶ سد در حوزه آبریز ارس و سه سد نیز در حوزه آبریز زاب قرار دارد که ظرفیت کل این سدها دو میلیارد و ۵۸۷ میلیون مترمکعب است.
رستگاری افزود: سال گذشته حجم آب سدهای استان به یک میلیارد و ۴۰۰ میلیون مترمکعب رسیده بود که در برخی سدها نگران تامین آب شرب هم بودیم.
مدیرعامل آب منطقه ای آذربایجان غربی اضافه کرد: اما امسال حجم آب سدها به دو میلیارد مترمکعب رسیده که در مقایسه با ظرفیت سدها ۷۸ درصد شاهد پرشدگی هستیم و ۷ سد نیز سرریز شده اند.
رستگاری خاطرنشان کرد: این عوامل موجب شده میزان آب موجود در سدهای استان نسبت به سال گذشته ۴۳ درصد رشد داشته باشد که امیدواریم این روند با توجه به بارشهای پیشبینی شده، ادامه داشته باشد.
مدیرعامل شرکت آب منطقه ای آذربایجان غربی ادامه داد: از مجموع ۱۷ سد استان، ۱۰ سد نسبت به سال گذشته وضعیت بهتری دارند، اما در برخی سدها از جمله آغچای چایپاره در حوضه ارس و همچنین شهرچای ارومیه کاهش نسبی ذخایر آب مشاهده میشود.
وی اضافه کرد: در مقابل، سدهای جنوب استان از جمله بوکان، مهاباد، حسنلو، ساروق، کانیسیب و سردشت در وضعیت مطلوبی قرار دارند و افزایش قابل توجهی در حجم آب ذخیرهشده در آنها ثبت شده است.
۲۲۵ هزار هکتار اراضی آذربایجان غربی به شبکه مدرن مجهز شده اند
رستگاری با تاکید بر مدیریت مصرف منابع آب استان گفت: به دلیل استفاده بالای مصرف آب در بخش کشاورزی دولت اقدامات خوبی در دست اجرا دارد از جمله تبدیل شبکه سنتی آبیاری سنتی به مدرن توجه به پایاب سدها و … که این اقدامات امسال نیز تداوم خواهد داشت.
مدیرعامل آب منطقه ای آذربایجان غربی گفت: تاکنون ۲۲۵ هزار هکتار اراضی استان به شبکه مدرن مجهز شده اند که از این میزان ۱۲۵ هزار هکتار در حوضه دریاچه ارومیه، ۷۱ هزار هکتار حوضه ارس و ۲۸ هزار هکتار حوزه زاب است.
رستگاری لایروبی انهار، سردهنه ها را از اقدامات برای مدیریت آب استان عنوان و اضافه کرد: در استان ۱۵ رودخانه جاری داریم که طول آنها به نزدیک ۵ هزار کیلومتر می رسد،۱۰ رودخانه از این تعداد در حوزه آذربایجان شرقی و مابقی در حوزه استان آذربایجان غربی قرار دارد.
رستگاری خاطرنشان کرد: تاکنون با وجود محدودیت منابع آبی لایروبی انهار سه الی ۴ برابر افزایش یافته و در بخش سردهنه ها نیز دو الی سه برابر بیشتر از سال های گذشته اقدامات داشته ایم.
تراز دریاچه ارومیه به ۱۲۷۱.۰۴ رسیده است
رستگاری در پاسخ به سوال خبرنگار مهر در خصوص وضعیت دریاچه ارومیه در پی بارش های اخیر نیز پاسخ داد:وسعت کل حوزه دریاچه ارومیه ۵۲ هزار کیلومتر مربع است که از این وسعت ۱۰ درصد خود دریاچه ارومیه و مابقی ارتفاعات است که مرتفع ترین مربوط به قله سبلان در آذربایجان شرقی است.
وی زرینه رود، سیمینه رود، باراندوز، نازلو، شهرچایی، مهاباد و لیلان چای را از رودهای مهم تامین آب دریاچه ارومیه برشمرد و گفت؛ تاکنون ۳۳۱ میلیمتر در این حوزه بازش ثبت شده که به صورت روان آب وارد دریاچه ارومیه شده است.
مدیرعامل شرکت آب منطقه ای آذربایجان غربی سطح تراز فعلی دریاچه ارومیه را ۱۲۷۱.۰۴ متر عنوان کرد و افزود: این میزان در مقایسه با مهرماه سال آبی گذشته ۱.۵۴ متر بالاتر است.
رستگاری وسعت دریاچه ارومیه را ۳۰ هزار کیلومتر و حجم فعلی آب آن را ۴ میلیارد مترمکعب اعلام کرد و گفت: آب موجود ۳.۷۱ میلیارد مترمکعب زیادتر از مهرماه سال آبی گذشته است.
مدیرعامل شرکت آب منطقه ای آذربایجان غربی با اشاره به رهاسازی آب از بهمن ماه سال گذشته تاکنون به سمت دریاچه ارومیه اظهار کرد: اگر رهاسازی تا خرداد تداوم یابد و بارش هانیز ادامه داشته باشد با توجه به تبخیر آب در تابستان بازهم شاهد حال خوب دریاچه ارومیه خواهیم بود.
سالانه ۳۰ میلیون مترمکعب آب دریاچه ارومیه تابستان تبخیر می شود
رستگاری با بیان اینکه هر سال از اواخر خردادماه تبخیر تدریجی آب دریاچه ارومیه آغاز می شود، گفت: این میزان در مردادماه به ۳۰ میلیون مترمکعب می رسد.
وی گفت: اگر اقداماتی که برای آغاز احیای دریاچه ارومیه آغاز شده تداوم یابد بتوانیم با رهاسازی آب از کانی سیب و سایر حوزه ها را مدیریت کنیمومیزان تبخیر کاهش یابد قادر خواهیم بود تا سال آبی آینده بخشی از آب موجود دریاچه ارومیه را حفظ و شاهد تداوم بهبود آن باشیم.
رستگاری مدیریت مصرف آب با آبیاری نوین، الگوی کشت، صرفه جویی در مصرف آب را مورد تاکید قرار داد و گفت: هنوز نمی توان گفت وارد ترسالی شده ایم و وضعیت همچنان شکننده است باید مدیریت ومنابع و مصارف آب در بخش های مختلف مورد نظر باشد.
وی از مسدود کردن دو هزار و ۵۰۰ حلقه چاه غیرمجاز در استان هم خبر داد و افزود: برای حفظ شرایط آبخوان ها که با وجود بارش ها هنوز با کسری مواجه هستند باید مدیریت مصرف تشدید شود.
جدیدترین اخبار پربحث