پیامدهای جنگ ۴۰ روزه بر سیستم شهری ایران مبنی بر شواهد نقض حقوق بشر/پیشنهاد تخصیص بودجه اضطراری صندوق‌های بین‌المللی برای احیای زیرساخت‌های سبز شهری

به گزارش خبرنگار پایگاه خبری وزارت راه و شهرسازی، مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی در گزارشی ضمن ارایه شواهد و پیامدهای سومین جنگ تحمیلی علیه ایران، شواهدی بر نقض حقوق بشردوستانه بین المللی حاصل از این حملات ارایه کرد.

غزال راهب، رییس مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی در خصوص اقدامات این مرکز، تهیه گزارش‌ها و مستندات حاصل از جنگ را ضرورتی برای بررسی جنبه‌های مختلف جنگ عنوان کرد و گفت: جنگ تحمیلی سوم علاوه بر حمله به مراکز نظامی،  حمله را به داخل کلانشهرهایی از جمله تهران، تبریز، شیراز، اصفهان و اهواز کشاند. علاوه بر کلانشهرها، شهرهای کوچک و حتی مناطق روستایی نیز آماج حمله دشمن قرار گرفتند و بسیاری از زیرساخت‌های حمل و نقل اعم از جاده‌های ارتباطی، پل ها و تقاطع های بسیاری در سراسر کشور هدف قرار گرفته و دچار آسیب شدند.

رییس مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی ضمن اعلام خبر تهیه گزارش پیامدهای سومین جنگ تحمیلی علیه ایران و تاثیری که این جنگ بر سیستم شهری بر جای گذاشت با تاکید بر اینکه اثرات این تخریب‌ها در سطح جامعه به کالبد شهرها محدود نمی‌شود، افزود: این حملات توسعه اقتصادی و اجتماعی را هدف قرار داد.

راهب با یادآوری فاجعه «مدرسه میناب» و «ناو دنا» در روزهای نخست جنگ که دو نماد از کشتار جمعی هموطنان به شمار می‌رود توضیح داد: حمله به نمادهای فرهنگی و عملکردی در شهرها، روح جمعی شهروندان و حس تعلق به شهر را خدشه‌دار و ریشه‌های هویتی شهرها را نشانه رفت.

وی تصریح کرد: همه آنچه از تخریب‌های کالبدی و تبعات روانی، اقتصادی، اجتماعی، محیط‌زیستی بر شهر و شهروندان تحمیل شد، مصداق جنایت علیه شهروندان است که در محافل علمی و بین‌المللی بیان خواهد شد.

راهب پیشنهاد کرد: برای مستندسازی حقوقی و پیگرد قانونی بین‌المللی، کمیته حقیقت‌یاب بین‌المللی برای مستندسازی نقض حقوق بشر تشکیل شود و این کمیته مستندسازی نقض حقوق بشر در ایران را به دیوان بین‌المللی (ICC) ارایه دهد و غرامت برای جبران خسارت های وارد شده به غیرنظامیان و اموال آنها نیز مطالبه شود.

در بخشی از این گزارش، به مصونیت‌های جنگی ویژه و ضمانت‌های اجرایی و مسئولیت‌های حقوقی ناشی از جنگ پرداخته شده است. بر همین اساس، اماکن مسکونی و اموال غیرنظامی، بیمارستان‌ها و مراکز درمانی، نهادهای آموزشی از جمله مدارس و دانشگاه‌ها، میراث‌فرهنگی، محیط‌زیست، زیرساخت‌های تامین آب، غذا، انرژی، نیروگاه‌ها، پالایشگاه‌ها و تاسیسات دارای مواد خطرناک جزو مواردی هستند که باید در جنگ‌ها مورد حفاظت قرار گیرند.

با توجه به مسئولیت کیفری فردی جنایات جنگی و مسئولیت بین‌المللی دولت‌ها و جبران خسارت جنگ، میزان نقض حقوق بین‌المللی بشردوستانه در زمینه‌های سلامت، بهداشت و درمان، مسکن و سکونتگاه، زیرساخت‌های شهری، آموزش و پژوهش در این گزارش به تفکیک و آمار آمده و در چارچوب قوانین بین‌المللی است.

همچنین در این گزارش، مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی خواستار تامین مالی برای پاک سازی و بازسازی شده و پیشنهاد داده است، صندوق‌های بین‌المللی محیط‌زیست نظیر GEF برای تخصیص بودجه اضطراری به منظور پاکسازی خاک‌ها و آب‌های آلوده به مواد هیدروکربنی، فلزات سنگین و احیای زیرساخت‌های سبز شهری پس از توقف درگیری‌ها اقدام کنند.

گفتنی است، گزارش پیامدهای جنگ ۴۰ روزه بر سیستم شهری ایران مبتنی بر شواهد نقض حقوق بشردوستانه بین‌المللی با راهبری و تدوین محمدحسین بوچانی و مرضه صمدی فروشانی تهیه شده است و در تدوین این گزارش نیز الهام ضابطیان، مهتا میرمقتدایی، آناهیتا زالی بیگی، محیا تاجیک، علی اینانلو، امیرحسین مرادی، محمدجواد کیهان پرو، اعظم ادهمی، فاطمه عظیمی، مریم اصغرنیا، بهناز میرزایی، مهدی میرزاجانی و امیرپویا تمدنی همکاری داشته‌اند.

گزارش کامل پیامدهای جنگ ۴۰ روزه بر سیستم شهری ایران مبنی بر شواهد نقض حقوق بشر را اینجا بخوانید.